Poker - naast de geluksfactor niet meer dan pure analyse?

» COLUMN

Poker - naast de geluksfactor niet meer dan pure analyse?

Door: firsttsunami

De verwachtingswaarde bij poker is net zo onmisbaar als de dealer, die de kaarten aan tafel deelt. Zonder dit begrip uit de wiskunde, dat aangeeft welke waarde je krijgt wanneer je een beslissing neemt, zou poker niet zijn wat het is, daar de strikt rationele componenten het spel pas tot een strategiespel maken en de intellectuelle toegang daardoor pas mogelijk wordt.

Analyse is zonder twijfel niet alleen wat dit spel zoveel aanhangers geeft, maar schept ook dit grote universum met bijna oneindige onderzoeksruimte en het zorgt toch bij velen voor de instandhouding van de interesse.

Naast de nuchtere wiskunde bij poker, zijn er echter ook nog de grote irrationele componenten. De factor 'mens'. Hij verleent het spel pas echt de grote dynamiek en geeft het spel zijn mystieke kenmerken. Aan de ene kant het heel nuchter verklaarbare en aan de andere kant de mysteries, onderbouwen de magie en fascinatie van poker.

Met de conclusie dat poker rationele én irrationele componenten heeft, wil ik nu graag het zwaartepunt leggen op de dynamiek van de verwachtingswaardes, ook wel 'EV' genoemd (Expected Value).

Wanneer je aan tafel zit, een hand speelt en deze dan bij benadering analyseert, dan kun je aan de hand van een EV-analyse de verwachtingswaarde van de beslissingen onderbouwen.

Laten we aannemen dat je in een situatie op de turn zit en graag wilt uitrekenen of de foldequity voldoende is om de flushdraw via een turnraise te semi-bluffen. We pakken het dus heel systematisch aan en kunnen aanwezige gegevens invoegen in een bijbehorende formule. We kunnen precies bepalen hoeveel equity we hebben en hoe groot de pot is. Deze informatie is voldoende om met de formule voor semi-blufs uit te rekenen of hij >= x% van zijn betere handen op de turn foldt en de semi-bluf dus winstgevend of verliesgevend is.

Om werkelijk een zuivere EV-analyse door te voeren, moeten we de range van de tegenstander echter kennen. Kennen we deze slechts onvoldoende, dan is een exacte analyse niet mogelijk. We gaan er dus vanuit dat de handrange van de tegenstander door zijn openraisestandaards en zijn vaste inzetpatronen, enigszins bekend is.

Door de invloed van de factor 'tijd' op de mensen, moeten we echter kiezen tussen twee verschillende verwachtingswaardes: de shortterm-EV en de longterm-EV.

Shortterm-EV

De 'shortterm-EV' behandelt slechts heel geïsoleerd een beslissing in een bepaalde situatie.

Longterm-EV

De 'longterm-EV' omvat ook de factor tijd en rekent daarom ook met de langdurige uitwerkingen van een beslissing op toekomstige gebeurtenissen. We kunnen ook zeggen dat de longterm-EV een product van de shortterm-EV en de geschiedenis is. De Longterm-EV is dus heel moeilijk te bepalen, daar we alle informatie van de geschiedenis slechts moeizaam kunnen verwerken, om tot juiste inschattingen met betrekking tot de verandering van de speelwijze van de tegenstander te komen.

De dynamiek van de factor 'mens' is met het verstand slechts moeizaam te begrijpen, daarom is het moeilijk, of zelfs onmogelijk, om een absolute verwachtingswaarde van een beslissing te bepalen. Wanneer je in live-poker de tegenstander in de ogen kunt kijken, kun je de tegenstander natuurlijk beter inschatten, maar de zintuigelijke waarneming van de tegenstander is kleiner bij online-poker, slechts een naam aan tafel, waardoor het onmogelijk is om het tot een wetmatige handeling om te zetten.

Afgezien daarvan, is het over het algemeen ook onmogelijk, daar het menselijk handelen en vooral de emoties, slechts beperkt onderhevig zijn aan universele wetten. Daarover hebben al veel filosofen zich het hoofd gebroken ;-). We kunnen slechts vermoeden hoe de tegenstanders zijn spel nu zal aanpassen, en kunnen alleen de te verwachten verandering aanpassen om hem altijd een stap voor te zijn.

Een vraag die daarbij gesteld kan worden, is:

Kan het zin hebben om een, op het eerste gezicht onverstandige actie - hieronder als min-EV-move aangegeven - te maken, om daardoor bij de tegenstander in toekomstige handen fouten uit te lokken, waaruit we op de lange termijn de verliezen van een min-EV-move meer dan compenseren? In andere woorden: Kun je gericht acties met een negatieve shortterm-EV in je spel instrooien, in de hoop dat de longterm-EV positief is en de verliezen van de shortterm-EV overstijgt?

Daarvoor moeten eerst een aantal hulpvragen worden beantwoord. Vragen en tips die ons helpen om te bepalen of een move met een negatieve verwachtingswaarde inderdaad zin heeft:

Hoe snel kan de tegenstander zich aanpassen?

Wanneer de tegenstander de indruk maakt dat hij geen geschiedenis kan opbouwen en zich ogenschijnlijk niet aan de tegenstander kan aanpassen, dan is een move zoals hierboven te zien is, niet aan te bevelen, daar een move geen invloed op de longterm-EV zal hebben en een absolute negatieve waarde heeft.

Hoe sterk zijn mijn tegenstanders over het algemeen op mijn limiet?

Op kleinere limieten, zoals $1/$2 of $2/$4, zijn de meeste tegenstanders over het algemeen niet in staat om zich accuraat aan een tegenstander en diens stijl aan te passen. Wanneer er geen bepaalde read is ontstaan, kun je beter focussen op het moment en slechts in het heden spelen.

Is mijn tegenstander aan het multitafelen?

Wanneer we weten dat een tegenstander multitafelt, dan zal het voor hem in de actualiteit slechts moeizaam mogelijk zijn om rekening te houden met informatie uit eerdere situaties.

Hoe vertrouwd is mijn tegenstander met metagaming? Kent hij ons mogelijk?

Wanneer de tegenstander ons kent, zelf een goede handreader is en weet dat we niet unreasonable zijn, dan zal hij zich niet in ons voordeel aanpassen en doorziet hij misschien zelfs wat voor een spel we met hem spelen. Wanneer deze situatie is ontstaan en beiden van elkaar ook nog weten dat ze solide TAG's zijn, dan heeft deze move ook weinig zin.

We hebben nu redenen gevonden die ertegen spreken. Maar heeft een dergelijke move wel zin? Het heeft werkelijk alleen zin en moet alleen worden toegepast, wanneer de volgende voorwaarden vervuld zijn:

• De tegenstander weet niet dat we een solide TAG zijn.
• Hij speelt reasonable.
• Hij is in staat om zich aan te passen.
• Hij speelt niet aan meerdere tafels tegelijkertijd.

Preflop: Hero is BB with 3, 3
4 folds, SB raises, Hero calls.

Flop: (4.00 SB) A, K, Q (2 players)
SB bets, Hero calls.

Turn: (3.00 BB) K (2 players)
SB bets,

We spelen nu al een aantal handen heads-up tegen de tegenstander. Hij is ons onbekend, maar heeft tot nog toe geen grote fout gemaakt en lijkt over een goede strategische basisuitrusting te beschikken. Hij lijkt ons dus reasonable. We hebben hem ook niet aan een andere tafel bekeken.

In deze hand hebben we met 33 in de big blind verdedigd. We spelen nu ‘call flop, raise turn’ met de drieën. Ogenschijnlijk heeft deze move geen zin en alleen gezien vanuit de shortterm-EV is het -EV om de turn met een lowpair te raisen.

Op dit board zal de tegenstander daar bijna nooit bet/fold turn spelen. We hopen echter, op grond van de verwerking van de informatie van de tegenstander, gezien vanuit de longterm-EV winstgevend te spelen, daar we na de actie in toekomstige handen, hopen op fouten van de tegenstander, die ons meer winst brengen dan wanneer we met de sub-optimale turnraise meteen hadden opgegeven.

Bij de tegenstander moet de indruk ontstaan als zouden we de concepten van poker fout interpreteren. Hij zal ons op de turn nu moeilijk op een hand kunnen zetten en ons in twijfelgevallen nu heel loose downcallen. Het enorme voordeel daarvan is, dat de bij de tegenstander achtergelaten indruk door deze move pas na langere tijd kan veranderen. Het is voor hem heel moeilijk om na slechts weinig handen te merken dat deze move slechts de totale uitzondering is geweest. Ons image blijft hopelijk dus voor langere tijd bestaan en deze tijdsruimte moeten we uitbuiten. Hoe doen we dat?

Heel 'eenvoudig': Daar hij onze raiserange op de turn nu heel loose inschat, is de consequentie dat hij vaker 'bet/call' in plaats van 'bet/fold' of 'check/fold' zal spelen. Dit betekent voor ons opnieuw dat we met verhoudingsgewijs zwakke made hands, dunner voor value moeten raisen en onze semi-blufs terug moeten schroeven, daar we op grond van zijn verhoogde 'went to showdown' minder foldequity hebben. Dunner valueraisen en minder semi-bluffen is dus de accurate aanpassing om de tegenstander op de lange termijn maximaal uit te buiten.

Zoals gezegd is onze indruk ook geen garantie dat de in het vorige gedeelte gemaakte inschattingen, nu alle van toepassing zijn en we hem werkelijk exploiteren. Het kan ook zijn dat hij zich misschien niet aanpast en we nu dunner valueraisen en op de river voor hem met ons lowpair in zijn midpair betten. De longterm-EV is dus slechts moeizaam te definiëren. Je kijkt aan het einde altijd in de loop. Wanneer je echter variabel en snel genoeg bent, zal de tegenstander het nakijken hebben.